De aardgod Geb

Uit Kemet

De aardgod Geb was de zoon van Sjoe en Tefnoet en hij was een van de belangrijkste, eerste goden van Egypte. Het feit dat hij een van de meest genoemde goden was in de Piramideteksten benadrukte zijn status. Hoewel Geb de god van de aarde was, vertegenwoordigde hij, bij uitzondering, ook het graf. Als god van de aarde kon hij het graan laten ontspruiten vanuit zijn ribben en de vegetatie vanuit zijn rug. Hij was eveneens de bron van vers water en alles wat geproduceerd werd door de aarde. In deze werd hij dus geassocieerd met fertiliteit van zowel de aarde als van het vee. De Nijlgod Hapy werd zelfs 'vriend van Geb' genoemd.

Geb werd de nakomeling van de goden genoemd en als vader van Osiris, de mythologische farao van Egypte, werd hij sterk geassocieerd met het koningschap. De farao noemde zichzelf ook 'nakomeling van Geb' en zat op de stoel van Geb. Op papyrus Chester Beatty, genoemd naar de handelaar die in het verleden de manuscripten kocht, staat beschreven hoe Geb een bemiddelende rol had in het geschil tussen Horus en Seth. Hij trad op als rechter bij het vaststellen van de rechtmatige troonopvolging.

Geb werd meestal antropomorfisch (menselijk) afgebeeld als man die de witte kroon van Neder-Egypte droeg. Ook werd hij mythologisch afgebeeld, vaak rustend op zijn zijde en leunend op zijn elleboog, de hand onder de symbolische hemel door. In sommige gevallen met een fallus om zijn relatie met de hemelgodin Noet te benadrukken. De mythologische associatie werd ook nog eens benadrukt doordat Geb soms werd afgebeeld als een gans met een witte borst of als een man die zo'n gans op zijn hoofd had. Dit symboliseerde de schepping. In al zijn verschijningsvormen werd Geb met een groene huid afgebeeld, die de natuurlijke vruchtbaarheid symboliseerde en in sommige gevallen is zijn lichaam zelfs gedecoreerd met planten.

Hoewel Geb als universele god geen aparte cultus had, werd hij toch veelvuldig afgebeeld en was hij, voor sommige aspecten van de religie, erg belangrijk. Hij werd geassocieerd met genezing en zijn genezende krachten waren wijdverbreid. In het bijzonder bij schorpioenenbeten werd hij door middel van magische spreuken aangeroepen. Er is ook een magische tekst bekend waar Osiris Geb verzoekt de boze geesten te bestrijden die verkoudheden en koorts veroorzaken.

JB

Bronnen:
- The Complete Gods and Goddesses of Ancient Egypt - R.H. Wilkinson
- Cursus Religie - H. Pragt
- Objects for Eternity - W.A. Meijer

• Home
• Cursussen
• Over de makers
• Bronnen
• Contact

• Goden
• Tempels
• Farao's
• Graven
• Samenleving
• Kunst